© Niklas Hart

Architectonische blokhut in de Noorse sneeuw

Langwerpig, en geheel bekleed met houten planken, ligt de houten hut op de besneeuwde heuvel als een gestrand schip. Hier in het Noorse Sirdal zien we hoe de moderne Noorse architectuur zich laat inspireren door de natuur.

22 december 2020

Een spitse hoek piept boven de sneeuw uit. De scherpe, geometrische vorm onderscheidt zich duidelijk van het glooiende landschap van de Noorse streek Sirdal. Van voren ziet het bouwsel eruit als een simpele hut, een jachthut wellicht. Maar kom je dichterbij en sla je de hoek om naar de lange kant, dan zie je dat het veel meer is dan dat. Weliswaar is de hut maar 3,5 meter breed, maar in de lengte strekt de markante woning zich uit over maar liefst 20 meter.

Het spitse profiel van de hut steekt af tegen het glooide van het Sirdal.
Het spitse profiel van de hut steekt af tegen het glooide van het Sirdal.© Niklas Hart
De gevel is geheel bekleed met houten planken. Vrijwel de hele stam is gebruikt, tegen verspilling en voor een robuust resultaat.
De gevel is geheel bekleed met houten planken. Vrijwel de hele stam is gebruikt, tegen verspilling en voor een robuust resultaat.© Niklas Hart

‘De langwerpige vorm is het resultaat van de wens om het meeste uit het fantastische uitzicht te halen en de ruimte optimaal te benutten,’ vertelt architect Ådne Trodahl.

‘Door de hut flink wat lengte te geven, kun je onder andere de slaap-kamer helemaal afscheiden van de zone waar je overdag het meest verblijft. Dat is moeilijker te bereiken met hetzelfde aantal vierkante meters in een meer vierkante vorm.’

De verhoudingen doen denken aan die van een schip, en ook aan de binnenkant is het maritieme gevoel niet ver weg.

‘De hut is bedacht en ontworpen als een boot. Je hebt een functionele wand met schappen en bergruimte, en er zijn kleine kajuiten, met de hoofdruimte als basis,’ legt Trodahl uit.

Je betreedt het huis via een simpele entree met een leistenen vloer. De hoofdruimte bevindt zich links. Rechts vind je de vleugel met de slaapkamers, die met een discrete schuifdeur kan worden afgesloten.
Je betreedt het huis via een simpele entree met een leistenen vloer. De hoofdruimte bevindt zich links. Rechts vind je de vleugel met de slaapkamers, die met een discrete schuifdeur kan worden afgesloten.© Niklas Hart
De open plattegrond heeft zowel een praktische als visuele functie. Het licht stroomt door het huis.
De open plattegrond heeft zowel een praktische als visuele functie. Het licht stroomt door het huis. © Niklas Hart

In principe zijn er geen afgesloten kamers, doordat alle zones aan elkaar zijn gekoppeld, maar als daar wel behoefte aan is kunnen ze worden afgesloten met een van de in totaal vier schuifdeuren.

‘Met behulp van de schuifdeuren kun je vijf kamers maken die als één geheel kunnen fungeren. Zo wordt alles de hele tijd gebruikt. Als de schuifdeur tussen de woonkeuken en de overige ruimtes openstaat, ervaar je het huis over de gehele lengte. Het geeft echt iets extra’s om helemaal naar de andere kant te kunnen kijken,’ aldus de architect. 

De enorme ramen kijken uit op de overweldigende natuur, wat kunst aan de wanden overbodig maakt.
De enorme ramen kijken uit op de overweldigende natuur, wat kunst aan de wanden overbodig maakt. © Niklas Hart
De woonkeuken benut de volledige hoogte van het steile dak.
De woonkeuken benut de volledige hoogte van het steile dak. © Niklas Hart

Hoewel de hut smal is, doet hij niet krap aan. De grote, kozijnloze ramen vangen voortdurend je blik, met hun uitzicht op scheefstaande berken en, al naargelang het seizoen, bruisende watervallen of kalme, besneeuwde bergen. We bevinden ons in een beschermd natuurgebied, waar de wilde natuur voorrang heeft. Daarom staan de hutten ver uit elkaar en zijn er geen wegen. Je komt hier in de zomer met een boot of op bergschoenen, en in de winter met een sneeuwscooter of op ski’s.

Vanaf het langlaufspoor ziet de hut er strak en minimalistisch uit, maar van dichtbij zie je de onregelmatige vorm van de gevel, waarvan de planken over de muren lijken te golven.

‘Dit is de natuurlijke hulpbron van Noorwegen zelf, die net zoals in de 17e eeuw is ingezet. Je gebruikt de hele boomstam, zelfs van de schors zijn resten te zien. De methode is misschien niet heel verfijnd, maar zorgt wel voor een eerlijke, natuurlijke speelsheid op de gevel, doordat elke plank weer anders is,’ zegt Trodahl.

Voor de architect draaide dit project niet in de laatste plaats om materialen. De hele hut moest worden opgetrokken uit dennenhout, van het dak en de bekleding tot het interieur. Er is niet geprobeerd om de structuur van het hout te verzachten met lak of beits, en over het algemeen is het kleuren- en materialenpalet in het hele huis naturel.

De zithoek is een en al eenvoud met de ingebouwde bank.
De zithoek is een en al eenvoud met de ingebouwde bank. © Niklas Hart
Het plafond is laag en daarom de bedden ook. Het geeft een intieme sfeer aan de slaapkamer.
Het plafond is laag en daarom de bedden ook. Het geeft een intieme sfeer aan de slaapkamer. © Niklas Hart

De speciaal gemaakte kussens op de banken, die in de wanden zijn geïntegreerd, zijn overtrokken met grijze wol, en de rustieke leistenen vloer van de entree is roestkleurig. Het meest kleurrijke element is het onvermijdelijke wandkleed met zijn rode en oranje tinten, geweven door oma. Zo wordt de dominantie van het dennenhout ondersteund zonder dat het huis eentonig of saai aandoet, aldus de architect.

‘Het is leuk om te zien hoeveel verschillende uitstralingen je kunt bereiken met hetzelfde basismateriaal. Je kunt het hout op zoveel manieren gebruiken: van plafondbalken tot vloerplanken en multiplex platen die schappen en zitplaatsen vormen. Zo ontstaat er een woning die alle aspecten van een den laat zien,’ zegt Trodahl.  ◆

Als een houten parel in het landschap is de hut helemaal op zijn plek.
Als een houten parel in het landschap is de hut helemaal op zijn plek. © Niklas Hart